Peter Jones: Εισαγωγή στην οργονομική μαιευτική

Μετάφραση - επιμέλεια: Στέργιος Τσιορμπατζής

 

Copertina-small

 

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Εισαγωγή

Οργονοθεραπεία

Πώς λειτουργεί η οργονοθεραπεία;

Η χρήση του οργονοσυσσωρευτή στην εγκυμοσύνη

Πάνω στη “Φυσική Γέννα” και την ανακούφιση από τον πόνο στον τοκετό

 

 

Εισαγωγή

 

Αυτή η μπροσούρα είναι μια εισαγωγή στη χρήση της οργονοθεραπείας κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και της γέννας σαν μια φυσική, μη επεμβατική μορφή υποστήριξης για τις γυναίκες, σαν μια μορφή πρώτων βοηθειών όταν τα πράγματα κινδυνεύουν να πάνε στραβά και σαν ένας τρόπος βοήθειας προς τις γυναίκες στην προετοιμασία τους για μια καλή γέννα. Είναι μια πολύ συμπιεσμένη έκδοση του βιβλίου μου Οργονομική Μαιευτική και Βρεφική Φροντίδα, το οποίο σύντομα αναμένεται να κυκλοφορήσει στην ελληνική γλώσσα.

 

Πριν να συνεχίσουμε πρέπει να ξεκαθαρίσω σε αυτούς που ίσως ενδιαφέρονται για την οργονοθεραπευτική προετοιμασία τοκετού ότι δεν χρειάζεται να γνωρίζετε τίποτα σχετικά με την οργονοθεραπεία για να επωφεληθείτε από αυτήν. Δεν εξαρτάται στο ελάχιστο από την θεωρητική γνώση. Οποιοσδήποτε μπορεί να μεταφέρει τις σωματικές του αισθήσεις σε απλή, άμεση γλώσσα, μπορεί να επωφεληθεί από αυτή τη μέθοδο προετοιμασίας ή υποστήριξης στη γέννα.

 

Οργονοθεραπεία

 

Η οργονοθεραπεία, που αναπτύχθηκε από τον Wilhelm Reich (1897-1957), είναι μια από τις σημαντικότερες κληρονομιές της εξαιρετικά παραγωγικής ζωής του στους τομείς της ιατρικής, της ψυχιατρικής, της βιολογίας και της φυσικής. Αρχικά ήταν ένας πιστός Φροϋδικός και ακολούθησε και υποστήριξε τις αρχικές, κοινωνικά ριζοσπαστικές θεωρίες του Φρόιντ, όταν ο ίδιος ο Φρόιντ είχε αρχίσει να τις εγκαταλείπει. Από την πρώιμη νεότητά του ο Ράιχ είχε έντονο ενδιαφέρον για τις βασικές λειτουργίες της ζωής και ιδιαίτερα τη σεξουαλικότητα. Τόσο ο ίδιος όσο και ορισμένοι από τους συμμαθητές του, έβλεπαν ότι αυτή ήταν εμφανώς εξοβελισμένη από το πρόγραμμα σπουδών της ιατρικής σχολής. Κατέφυγε στον Φρόιντ για συμβουλές και πληροφορίες, καθώς η ψυχανάλυση τότε φαινόταν να έχει μια στενή σχέση με τη σεξουαλικότητα. Λίγα χρόνια αργότερα, ο Ράιχ έγινε υπεύθυνος των ψυχαναλυτικών τεχνικών σεμιναρίων στη Βιέννη. Ένας από τους στόχους του ήταν να κάνει την ψυχαναλυτική πρακτική πιο αποτελεσματική και συστηματική.

 

Ο Ράιχ προσπαθούσε να καταλάβει γιατί κάποιοι άνθρωποι βελτιώνονται με την ανάλυση και κάποιοι άλλοι όχι. Από τις παρατηρήσεις του, κατέληξε ότι η ικανότητα των ανθρώπων για σεξουαλική ικανοποίηση έπαιζε έναν καθοριστικό ρόλο στη συναισθηματική τους υγεία και ότι οι ασθενείς που ήταν ικανοί να επιτύχουν μια ικανοποιητική σεξουαλική ζωή έτειναν να παραμένουν υγιείς και ικανοί να λειτουργήσουν αποτελεσματικά στον κόσμο. Η σεξουαλικότητα και ιδιαίτερα ο οργασμός ήταν για τον Ράιχ μια ζωτική βιολογική λειτουργία που ρύθμιζε τη βιολογική ενέργεια ή libido όπως την αποκαλούσαν τότε χρησιμοποιώντας την ονομασία του Φρόιντ για την “ψυχική ενέργεια”. Ενδιαφερόταν ιδιαίτερα για το ποσοστό της ενέργειας ή της libido που βρισκόταν πίσω από ένα συναίσθημα ή μια παρόρμηση και τι συνέβαινε σε αυτή τη φόρτιση ή ενέργεια όταν η παρόρμηση ή το συναίσθημα αναστέλλονταν ή καταπιεζόταν. Συνειδητοποίησε ότι η συμπεριφορά κάποιου είχε περισσότερη σημασία από το τι έλεγε κατά την ανάλυση. Ανακάλυψε ότι αν επικεντρώνονταν στους τρόπους που συμπεριφερόταν ο ασθενής, αν για παράδειγμα μιλούσε με σιγανή, πνιγμένη φωνή, αν κάθονταν με γερμένους και καμπουριασμένους ώμους ή αν στέκονταν με τη λεκάνη αποσυρμένη και άδεια, μπορούσε να προχωρήσει πιο γρήγορα και πιο άμεσα σε σχέση με τη συνηθισμένη τεχνική της ανάλυσης όλων όσων ο ασθενής έλεγε μέσω “ελεύθερων συνειρμών” ή από τα όνειρά του. Ονόμασε αυτό το στάδιο της θεραπείας που ανέπτυξε Ανάλυση του Χαρακτήρα ή Χαρακτηρανάλυση. Εξακολουθούσε να αναρωτιέται τι συμβαίνει με την ενέργεια που βρίσκεται πίσω από ένα συναίσθημα όταν, για παράδειγμα, κάποιος που εξέφραζε θυμό ξαφνικά γινόταν πράος και μειλίχιος. Μαντεύοντας ότι πιθανότατα λάμβανε χώρα μια φυσιολογική διαδικασία στο μυϊκό σύστημα του ασθενή, άρχισε να τσιμπάει, να κουνάει, να μαλάσσει ή απλά να αγγίζει του σφιγμένους μυς και ανακάλυψε ότι αυτό συχνά βοηθούσε το άτομο να απελευθερώσει απλά και γρήγορα κάποια καταπιεσμένα συναισθήματα. Οδηγούσε, επίσης, αποτελεσματικότερα σε μόνιμες θετικές αλλαγές του χαρακτήρα. Αυτή η εργασία τον οδήγησε στην ανάπτυξη μιας εντελώς νέας μορφής ψυχοθεραπείας, που αρχικά ονομάστηκε νευροφυτικοθεραπεία και τελικά οργονοθεραπεία.

 

Η νέα αυτή θεραπεία, περιλάμβανε ενασχόληση με την αναπνοή του ασθενή για την απελευθέρωση του φυσικού αναπνευστικού ανακλαστικού. Το φυσικό αναπνευστικό ανακλαστικό είναι μία από τις βασικές του ανακαλύψεις αν και παραμένει ακόμη και σήμερα άγνωστη στους περισσότερους, περιλαμβανομένων και όσων ασχολούνται με την εγκυμοσύνη και τον τοκετό. Αυτό το αυθόρμητο αναπνευστικό ανακλαστικό (που δεν αποτελεί σε καμία περίπτωση άσκηση), είναι εξαιρετικής σημασίας στην οργονομική μαιευτική. Το ανακλαστικό παρεμποδίζεται από την θωράκιση στους περισσότερους ανθρώπους. Θωράκιση, ονομάζεται η χρόνια μυϊκή ένταση που σταματάει την άμεση έκφραση των συναισθημάτων και παρεμποδίζει τις φυσικές σωματικές αισθήσεις, την αντίληψη και τη κίνηση. Κατά τη θεραπεία αυτό το ανακλαστικό εμφανίζεται σαν μια ήπια μορφή των φυσικών σεξουαλικών κινήσεων και αντανακλά την ικανότητα του ατόμου να παραδοθεί στις αυθόρμητες και τρυφερές κινήσεις του ανακλαστικού του οργασμού.

 

Το ανακλαστικό έτσι όπως εμφανίζεται στη θεραπεία, ονομάστηκε από τον Ράιχ “κίνηση της μέδουσας”. Ζητάμε από την ασθενή να μιμηθεί επίτηδες τη κίνηση σαν έναν τρόπο να τη βοηθήσουμε να έρθει σε επαφή με τη θωράκισή της. Καθώς ο δεχόμενος εκπνέει, οι ώμοι και η λεκάνη του σηκώνονται από το στρώμα, σαν να προσπαθούν να φτάσουν το ένα το άλλο, ενώ η κοιλιά με το στέρνο βυθίζονται. Καθώς εισπνέει, οι ώμοι και η λεκάνη απομακρύνονται μεταξύ τους. Αυτό αντιστοιχεί στον τρόπο που κινούνται τα άκρα της μέδουσας καθώς πάλλεται, πλησιάζοντας και απομακρυνόμενα εναλλάξ. Ακόμη κι αν η κίνηση προκύπτει με έναν πολύ παραμορφωμένο και διασπασμένο τρόπο, (όπως γίνεται συνήθως), και πάλι βοηθάει το άτομο να νιώσει την θωράκιση στο δρόμο της αυθόρμητης παράδοσης στο ανακλαστικό, ενώ ο θεραπευτής ή ο εκπαιδευτής τοκετού θα μπορέσουν επίσης να αποκομίσουν σημαντικές πληροφορίες σχετικά με τη θωράκιση μιας γυναίκας παρατηρώντας τις προσπάθειές της. Ο Ράιχ, επίσης, διαμόρφωσε μια συνεκτική κατανόηση του πως η ηδονή και το άγχος είναι δύο αντίθετοι τρόποι λειτουργίας, τόσο συναισθηματικά όσο και φυσιολογικά, που αντιστοιχούν στην διαστολή και τη συστολή ή τον παλμό, (μια διαδικασία εμφανής στους περισσότερους πρωτόγονους μονοκύτταρους οργανισμούς). Αυτός ο βασικός βιολογικός παλμός λαμβάνει χώρα με έναν πιο ανεπτυγμένο τρόπο στον homo sapiens μέσα από τη λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος. Η θωράκιση δεν είναι μόνο μια επιφανειακή λειτουργία που επηρεάζει τους γραμμωτούς μυς. Επηρεάζει εξίσου την ίδια τη λειτουργία των οργάνων και με τον καιρό, αν είναι πολύ σοβαρή, μπορεί να επιφέρει οργανικές αλλαγές. Από το αυτόνομο νευρικό σύστημα προέρχεται το αυθεντικό γερμανικό όνομα της θεραπείας – Vegetotherapie (το γερμανικό όνομα του αυτόνομου νευρικού συστήματος είναι vegetative) - στα ελληνικά, Νευροφυτικοθεραπεία.

 

Άρχισε πλέον να χρησιμοποιεί τη θεραπεία του με ασθενείς και δίδασκε τους ενδιαφερόμενους στη Νορβηγία, όπου ζούσε εξόριστος από τους Γερμανούς ΝΑΖΙ. Επιπλέον, συνέχισε να διερευνά την ενέργεια που κρυβόταν πίσω από όλες αυτές τις διαδικασίες που σιγά σιγά άρχιζε να κατανοεί. Στην αρχή σκέφτηκε ότι πρόκειται για κάποιου είδους ηλεκτρισμό και έκανε πειράματα για να την ερευνήσει ηλεκτρικά. Κατάφερε να μετρήσει αλλαγές στο ηλεκτρικό δυναμικό του δέρματος των ανθρώπων καθώς η συναισθηματική τους κατάσταση άλλαζε, αλλά αυτές ήταν τόσο μικρές που δεν του φαινόταν δυνατό να οδηγήσουν σε τόσο ισχυρές υποκειμενικές αισθήσεις. Τελικά σκόνταψε πάνω σε μια ενέργεια ή βιολογική δύναμη που ήταν παρούσα παντού, την οποία ονόμασε οργόνη από την ελληνική λέξη όργανο, ρίζα όλων των σχετικών λέξεων – όργανο, οργανικό, οργασμός, οργανισμός. Από την δημιουργημένη από τον Ράιχ λέξη οργόνη προήλθαν άλλες λέξεις που θα χρησιμοποιήσω στη συνέχεια – οργονομία – η επιστήμη και μελέτη της οργόνης, καθώς και οργονομικός, οργονοτικός – φορτισμένος, διεγερμένος από οργόνη. Η ύπαρξη αυτής τη ζωικής ενέργειας, κινητήριας δύναμης πίσω από όλες τις βιολογικές διαδικασίες, απορρίπτεται πεισματικά από την ορθόδοξη μηχανιστική ιατρική και βιολογία, αν και δεν σταματά ποτέ να επανέρχεται σαν μια θεωρία ή σαν μια μυστικιστική ιδέα, ιδιαίτερα σε κάποιες μορφές εναλλακτικών θεραπειών.

 

Η ιδέα μιας ζωικής δύναμης ή ενέργειας στη φύση δεν είναι καινούργια και ο Ράιχ ποτέ δεν υποστήριξε ότι ήταν. Στην πραγματικότητα, αναφέρθηκε με αρκετή λεπτομέρεια στο πως αυτή η δύναμη γινόταν αντιληπτή σε διαφορετικούς πολιτισμούς. Η επιστημονική του εργασία σχετικά με τους νόμους που την κυβερνάνε ήταν, ωστόσο, καινοτόμα. Αυτή η εργασία μας οδήγησε τελικά να έχουμε στη διάθεσή μας σαν μαιευτήρες και βοηθοί εγκυμοσύνης και τοκετού, ασφαλή εργαλεία για να φροντίσουμε ή να αποκαταστήσουμε τη φυσική διαδικασία της εγκυμοσύνης και του τοκετού. Άλλες προσλήψεις της ζωικής ενέργειας είναι συχνά μεταφορικές ή μυστικιστικές και έτσι μικρή αξία έχουν για την καθημερινή ζωή.

 

Πώς λειτουργεί η Οργονοθεραπεία;

 

Θα βοηθήσει να έχουμε τις τρεις ακόλουθες αρχές στο μυαλό μας:

 

  1. Τα ανθρώπινα όντα (και όλα τα ζώα) είναι οργονοενεργειακά συστήματα. Αυτή η ενέργεια είναι η κινητήρια δύναμη πίσω από κάθε βιολογική διαδικασία. Πρέπει να απορροφούμε, παράγουμε και εκφορτίζουμε αυτή την ενέργεια συνεχώς για να παραμείνουμε υγιείς.

  2. Αυτή η ενέργεια, καθώς κινείται μέσα μας, βιώνεται σαν αισθήσεις και συναισθήματα. Η θωράκιση – χρόνια μυϊκή ένταση – παρεμποδίζει αυτή τη κίνηση. Η μυϊκή συρρίκνωση είναι το πιο εμφανές σημάδι μιας πολύ πιο βαθιάς διαδικασίας που επηρεάζει συνολικά την φυσιολογία μας, και ιδιαίτερα, τη λειτουργία του αυτόνομου νευρικού συστήματος.

  3. Κομβική σε αυτή τη διαταραχή της φυσιολογίας είναι η παρεμπόδιση του φυσικού αναπνευστικού ανακλαστικού, την οποία ο Ράιχ ανακάλυψε τη δεκαετία του 1930. Αυτό το ανακλαστικό μπορεί να ξανακινητοποιηθεί χρησιμοποιώντας οργονοθεραπευτικές τεχνικές. Αυτή η επανακινητοποίηση προσφέρει άμεση πρόσβαση στο αυτόνομο νευρικό σύστημα και δίνει τόσο στη γυναίκα κατά τη διάρκεια του τοκετού όσο και στον βοηθό της άμεση επαφή με τη διαδικασία του τοκετού.

Η μακρόχρονη οργονοθεραπεία, που έχει σκοπό τη διάλυση της μυϊκής θωράκισης και την αποκατάσταση του οργονοτικού παλμού σε ολόκληρο τον οργανισμό, είναι μια μακροχρόνια και αργή διαδικασία. Ωστόσο η γνώση, οι ικανότητες και οι τεχνικές της οργονοθεραπείας μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να βοηθήσουν ένα άτομο να χαλαρώσει σε μια αγχώδη κατάσταση και να απελευθερώσει κάποια οξεία θωράκιση που ορισμένες φορές σχηματίζεται σαν απάντηση στο άγχος ή την μεγαλύτερη από τη συνηθισμένη κίνηση της ενέργειας που συχνά βλέπουμε κατά τον τοκετό.

 

Καθώς η ενέργεια ενός ατόμου αυξάνεται, (αν δεν μπορείτε να αντιληφθείτε την έννοια της αύξησης της ενέργειας, σκεφτείτε την σαν διέγερση), προσπαθεί να διαδοθεί σε ολόκληρο τον οργανισμό, όπως θα ήταν φυσικό. Αν υπάρχει θωράκιση, η ενέργεια συναντώντας το εμπόδιο θα οδηγήσει τη θωράκιση σε αντίδραση καθώς θα προσπαθεί να σταματήσει αυτή τη κίνηση, υπερβάλλοντας τον εαυτό της. Αυτό την κάνει πιο φανερή τόσο στον παρατηρητή όσο και στο ίδιο το άτομο. Με το που ξεκινάει αυτή η διαδικασία, βρισκόμαστε σε μια θεραπευτική κατάσταση. Στη μακροχρόνια ατομική θεραπεία, ο θεραπευτής έχει σαν κύρια επιδίωξή του να βοηθήσει τον δεχόμενο να έρθει σε επαφή με τις αντιστάσεις του στην κίνηση της ενέργειας, την θωράκισή του. Στην αρχή αυτό μοιάζει σαν να συμβαίνει αυτόματα. Συχνά χρειάζεται πολύς καιρός πριν ο δεχόμενος συνειδητοποιήσει ότι αυτό το κάνει ο ίδιος.

 

Ένα αρχικό στάδιο της θεραπείας είναι η κινητοποίηση των ματιών. Αυτό μπορεί να ακούγεται παράξενο για κάποιον νέο στις τεχνικές και τις αρχές της οργονοθεραπείας. Δουλεύουμε ξεκινώντας από το κεφάλι προς τη λεκάνη. Όπως όλοι ξέρουν διαισθητικά, τα μάτια είναι τεράστιας συναισθηματικής σημασίας. Αν κάποια έχει υποβληθεί σε σοβαρές τραυματικές εμπειρίες σαν παιδί ή απλά έχει μεγαλώσει χωρίς να της επιτρέπεται να είναι αδύναμη και ευάλωτη, μπορεί να έχει μπλοκάρει την ικανότητά της να κλάψει. (Αυτό, βέβαια, είναι περισσότερο συνηθισμένο μεταξύ των αγοριών). Ακόμη κι αν οι περισσότερες γυναίκες διατηρούν ακόμη την ικανότητά τους να κλαίνε, έχουν ένα μέτριου επιπέδου βαθμό θωράκισης στα μάτια και το πρόσωπο και μπορούν να επωφεληθούν από τη βελτίωση της ικανότητάς τους να κλαίνε. Αυτό απευθείας βελτιώνει την ικανότητά τους για συναισθηματική επαφή και την ικανότητά τους να παραμένουν ανοιχτές στις εσωτερικές αισθήσεις και την κίνηση της ενέργειας. Ορισμένες γυναίκες κατά τη διάρκεια του τοκετού αγωνίζονται να συγκρατήσουν την ανάγκη τους να κλάψουν και υποφέρουν μια περισσότερο επώδυνη και περιπλεγμένη γέννα σαν αποτέλεσμα. Έχω δει έναν αρκετά μεγάλο αριθμό περιπτώσεων τοκετού όπου η ενθάρρυνση μιας γυναίκας να αφεθεί και να κλάψει είχε βοηθήσει στη πράξη να χαλαρώσει και να παραδοθεί στις συσπάσεις ολοκληρωτικά. Πολλές γυναίκες, ακόμη κι αν θέλουν να κλάψουν κατά τον τοκετό, νοιώθουν ότι πρέπει να φορέσουν το καλό τους προσωπείο και πάνω απ' όλα να μη προκαλέσουν θλίψη στο σύντροφό τους αφήνοντάς τον να τις δει να κλαίνε.

 

Καθώς η θεραπεία εξελίσσεται, επιδιώκουμε επίσης την κινητοποίηση της λεκάνης. Αρχίζουμε ζητώντας από τον δεχόμενο να μιμηθεί αυτό που ο Ράιχ ονόμαζε κίνηση της μέδουσας. Πρόκειται για μια πιο εντατική μορφή της κινητοποίησης της αναπνοής με την οποία ξεκινήσαμε. Κάποιες φορές οι κινήσεις της λεκάνης που γίνονται όταν κάποιος κάνει την κίνηση της μέδουσας θα προκύψει αυθόρμητα καθώς η αναπνοή κατευθύνεται καθοδικά προς τη λεκάνη. Ο δεχόμενος ξαπλώνει με την πλάτη και καθώς εκπνέει του ζητάμε να σηκώσει τη λεκάνη του από το στρώμα και να απομακρύνει ήπια τα γόνατά του καθώς το κάνει. Αν η αναπνοή της είναι αρκετά ανοιχτή οι ώμοι της θα σηκωθούν επίσης από το στρώμα και το κεφάλι της θα γείρει προς τα πίσω σε μια στάση παράδοσης. Αυτό μπορεί να προκαλέσει αντίσταση ενώ ακόμη κι αν δεν μπορεί να ακολουθήσει πλήρως τις κινήσεις, θα αρχίσει να αντιλαμβάνεται αυτή την αντίσταση.

 

Πρόκειται για ένα αρκετά προχωρημένο στάδιο της οργονοθεραπείας, αλλά μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό κομμάτι της προετοιμασίας για τοκετό, η γυναίκα να μπορέσει να κινήσει τη λεκάνη της με αυτό τον τρόπο. Αν υπάρχει σοβαρή θωράκιση στη λεκάνη, η φυσική καμπύλη του καναλιού της γέννησης είναι αλλοιωμένη και είναι πιο δύσκολο για το μωρό να ανταπεξέλθει. Προς μεγάλη μου έκπληξη συνάντησα σχετική επιβεβαίωση σε ένα εντελώς συμβατικό γερμανικό εγχειρίδιο μαιευτικής, αν και χωρίς οποιαδήποτε αντίληψη του γεγονότος ότι αυτό το αφύσικο κράτημα της λεκάνης έχει και ψυχολογική σημασία. Συγκρίνοντας διαγράμματα της λεκάνης και του καναλιού της γέννησης σε δύο διαφορετικές θέσεις, υπάρχει απλά η περιγραφή “λανθασμένη θέση της γυναίκας στον τοκετό” στην αποσυρμένη λεκάνη. Ένας συνηθισμένος τρόπος που υιοθετούν οι άνθρωποι, γυναίκες και άντρες, για να ελέγξουν τις σεξουαλικές αισθήσεις είναι να τραβούν τη λεκάνη προς τα πίσω και πάνω.

 

Προφανώς κατά τη διάρκεια του τοκετού ή καθώς βοηθάμε μια γυναίκα κατά την προετοιμασία της γέννας, δε δίνουμε έμφαση στο λεπτομερές ιστορικό της ατομικής θωράκισης, στο πως και γιατί δημιουργήθηκε, όπως κάνουμε στην μακροχρόνια οργονοθεραπεία. Ο άμεσος σκοπός της προετοιμασίας για τη γέννα είναι να βοηθήσουμε τη γυναίκα να αντιληφθεί τα πιο φανερά και σοβαρά μοτίβα συγκράτησής της και αν είναι δυνατό, να επινοήσουμε τρόπους για να την βοηθήσουμε να αφεθεί - παραδοθεί, συνειδητά, αν είναι απαραίτητο, καθώς όσο περισσότερο χρόνο διαθέσουμε στην προετοιμασία τόσο περισσότερο μπορούμε να ελπίζουμε ότι αυτή η παράδοση θα γίνει μόνιμη και φυσική. Ακόμη κι αν κάτι τέτοιο δεν επιτευχθεί, το όφελος από την ικανότητα να χαλαρώνει περισσότερο και να αφήνεται στις αυθόρμητες κινήσεις του τοκετού είναι τεράστιας σημασίας στη διάρκεια του τοκετού, τόσο για τη μητέρα όσο και για το μωρό. Αξίζει να εργαστούμε γι' αυτό. Ακόμη κι αν η ανήσυχη γυναίκα σφιχτεί και πάλι λίγα λεπτά μετά τον τοκετό, θα έχει όμως κατορθώσει μια καλύτερη εμπειρία τοκετού τόσο για την ίδια όσο και για το βρέφος.

 

Μέχρι στιγμής έχω εστιάσει συνοπτικά σε τρεις σημαντικές πλευρές της οργονοθεραπείας – το φυσικό αναπνευστικό ανακλαστικό, τη φυσική κίνηση της λεκάνης καθώς και των ματιών. Υπάρχουν πολλά περισσότερα στη θεραπεία, αλλά ελπίζω ότι αυτά είναι αρκετά για να δώσω στους αναγνώστες μια ιδέα του πως δουλεύουμε στην οργονοθεραπεία και το είδος των αισθήσεων και των κινήσεων που μια γυναίκα μπορεί να περιμένει, αν έρθει σε μια οργονοθεραπευτική ομάδα προετοιμασίας τοκετού. Η οργονοθεραπεία διαφέρει πολύ από άτομο σε άτομο και αυτό συμβαίνει ακόμη και στη σύντομη προετοιμασία τοκετού. Δουλεύουμε με τον τρόπο που ταιριάζει σε κάθε γυναίκα. Σε καμιά περίπτωση δεν επιβάλουμε το ίδιο, έτοιμο μοντέλο, σε όλους τους εθελοντές. Το πως δουλεύουμε με το κάθε άτομο εξαρτάται σε κάθε περίπτωση από το τι θέλει να δουλέψουμε. Τίποτα δεν επιβάλεται και το κάθε τι απλά προσφέρεται ή προτείνεται. Τα μέλη μιας ομάδας είναι ελεύθερα να αποσυρθούν ήσυχα από οτιδήποτε δεν τους κάνει να νιώθουν άνετα. (Στην πράξη, σε πολλές ομάδες που έχω οργανώσει για ενήλικες και τις ομάδες προετοιμασίας τοκετού, πολλοί λίγοι είναι αυτοί που στη πράξη αποφασίζουν να απέχουν κάποια στιγμή από τις δραστηριότητες. Η ατμόσφαιρα σε αυτές τις ομάδες είναι πολύ υποστηρικτική και προστατευτική και οι συμμετέχοντες συνήθως νιώθουν πολύ χαρούμενοι κάνοντας τους εαυτούς τους ευάλωτους, αφότου η ομάδα συγκροτηθεί και σχηματιστεί μια μικρή κοινότητα που εργάζεται μαζί για έναν κοινό σκοπό.)

 

Εκτεταμένη έρευνα που διεξήχθη σε πραγματικές συνθήκες με τυχαία άτομα δείχνει ότι:

 

α) Είναι δυνατό να διδάξεις τις βασικές αρχές της οργονοθεραπείας σε μικρές ομάδες. Αν και οι άνθρωποι διαφέρουν πολύ στην ικανότητά τους να κατανοήσουν και να χρησιμοποιήσουν αυτές τις αρχές, κάποιοι τις αντιλαμβάνονται σε βάθος πολύ γρήγορα σαν να ήταν κάτι που απλά περίμεναν να συναντήσουν.

 

β) Η οργονοθεραπεία μπορεί να χρησιμοποιηθεί κατά τη διάρκεια του τοκετού για να βοηθήσει μια γυναίκα να χαλαρώσει και να αφεθεί στις φυσικές κινήσεις του τοκετού χωρίς να έχει παρακολουθήσει μια ομάδα προετοιμασίας.

 

γ) Είναι εφικτό να διδάξεις τις βασικές δεξιότητες της οργονοθεραπευτικής υποστήριξης της αναπνοής στο σύντροφο ή τον επιλεγμένο συνοδό για τη γέννα, έτσι ώστε να μπορεί να βοηθάει τη γυναίκα κατά τη διάρκεια του τοκετού όταν δεν είναι παρόν ένας εκπαιδευμένος και έμπειρος οργονοθεραπευτής. (Αναμφίβολα το επίπεδο της ικανότητας που θα αποκομίσει δεν θα είναι τόσο υψηλό όσο ένας εκπαιδευμένος οργονοθεραπευτής, αλλά και πάλι θα είναι χρήσιμο.)

 

Χρειάζεται να γίνουν πιο εμπεριστατωμένες έρευνες με μικρές ομάδες εθελοντών ώστε να δούμε αν είναι δυνατό να εκτιμήσουμε εκ των προτέρων τη θωράκιση μιας γυναίκας και να τη συνδέσουμε με την πραγματική έκβαση του τοκετού. Έτσι, οι οργονομικά εκπαιδευμένες μαίες ή βοηθοί, θα μπορούν να αναγνωρίζουν τις βαριά θωρακισμένες γυναίκες που πιθανότατα θα έχουν δυσκολίες κατά τον τοκετό και να τις βοηθούν να προετοιμαστούν οργονοθεραπευτικά. Ώστε να μπορούν να πιάσουν επαφή με τις εσωτερικές τους πηγές και να γεννάνε χρησιμοποιώντας τις δικές τους δυνάμεις και όχι εξαρτώμενες από τις ιατρικές παρεμβάσεις. Περιορισμένης κλίμακας έρευνα υποδεικνύει ότι αυτό είναι δυνατό.

 

Η κύρια οργονοθεραπευτική τεχνική που έχω χρησιμοποιήσει επανειλημμένα με απροετοίμαστες γυναίκες στον τοκετό, είναι αυτό που ονομάζω στην πράξη της οργονοθεραπείας κινητοποίηση της αναπνοής. Είναι πολύ απλό να κάνεις μια επίδειξη αυτής της τεχνικής με έναν εθελοντή, εφόσον δεν είναι πολύ θωρακισμένη. Πρόσφατα το έκανα, μετά από αίτημα εθελοντή, σε μια τάξη εκπαίδευσης μαιών. Δεν είχα συναντήσει αυτή τη γυναίκα νωρίτερα και δεν είχε ιδέα για την οργονοθεραπεία πριν από την παρουσίασή μου στην ομάδα. Μέσα σε λίγα λεπτά, με πολύ μικρή υποστήριξη της αναπνοής της, ήταν ικανή να νιώσει την αναπνοή της πολύ πιο χαμηλά στο σώμα της - μέχρι τη λεκάνη - και ανέφερε ότι ο ρυθμός της αναπνοής στον οποίο έμπαινε άρχισε να γίνεται αισθητός σαν φυσικός και αβίαστος, ενώ όταν ξεκίνησε είχε πει ότι το έκανε τεχνητά.

 

Η κινητοποίηση της αναπνοής είναι πολύ πιο εύκολη σε μια έγκυο γυναίκα απ' ότι κατά τη συνηθισμένη θεραπεία, επειδή στην εγκυμοσύνη τα αναπνευστικά κέντρα του εγκεφάλου επαναπρογραμματίζονται προς την κατεύθυνση της εκπνοής, κι έτσι η έγκυος αναπνέει πιο πολύ από τη μη εγκυμονούσα. (Αυτό πρέπει να συμβαίνει για να επιτραπεί στον οργανισμό της μητέρας να αποβάλει το επιπλέον διοξείδιο του άνθρακα που δημιουργείται μέσα της από τον μεταβολισμό του αναπτυσσόμενου μωρού). Όταν προσπαθούμε να επανακινητοποιήσουμε την αναπνοή ενός ατόμου σχεδόν πάντα υποστηρίζουμε την εκπνοή, καθώς αυτή είναι που συγκρατούν οι περισσότεροι. Αυτό το κάνουμε πιέζοντας ελαφρά στον άνω θώρακα και σπρώχνοντας τους ώμους προς τα κάτω κατά την εκπνοή.

 

Οι αναγνώστες θα αναρωτιούνται τι σχέση έχει αυτό με τη γέννα και τις δυσκολίες του τοκετού. Αν κάποιος μπορεί να βοηθηθεί στο να αναπνέει πληρέστερα αυτό θα έχει μια θετική επίδραση στο έργο του αυτόνομου νευρικού συστήματος. Αυτή η κινητοποίηση της αναπνοής θα αυξήσει το ενεργειακό επίπεδο, θα τονώσει τις συσπάσεις και θα μειώσει την αντίσταση από τη συμπαθητική πλευρά του αυτόνομου νευρικού συστήματος. Βοηθάει τη γυναίκα να ακολουθήσει τις συσπάσεις της και να μη τις μάχεται και περιορίζει τη φυσιολογική αντίσταση του τραχήλου, ο οποίος τείνει να αρνείται να ανοίξει όταν η συμπαθητική πλευρά του αυτόνομου νευρικού συστήματος είναι δραστήρια. Μια από τις αρνητικές επιδράσεις της θωράκισης είναι ότι πιέζει τον οργανισμό προς μια γενικά περισσότερο συμπαθητική τάση. Ο ακόλουθος πίνακας δείχνει την επίδραση των δύο ειδών διέγερσης σε ορισμένα σημαντικά συστήματα του οργανισμού.

 

Όργανο / Σύστημα Παρασυμπαθητική δράση Συμπαθητική δράση
Μάτια Αύξηση δακρύων Μείωση δακρύων
  Λαμπρότητα Ξηρότητα, Κενό
Αιμοφόρα Αγγεία Αγγειοδιαστολή Αγγειοσυστολή
  Μείωση πίεσης Αύξηση πίεσης
  Ζεστό δέρμα, χέρια, πόδια Κρύο δέρμα, χέρια πόδια
Καρδιά Αργός παλμός Γρήγορος παλμός
Αναπνοή Αργή και πλήρης Γρήγορη και επιφανειακή
Ουροδόχος Κύστη Αδειάζει στην ανάγκη ούρησης Κρατείται κλειστή από τον σφιγκτήρα
Σεξουαλικά Όργανα Αυξημένη παροχή αίματος Μειωμένη παροχή αίματος
  Αυξημένες εκκρίσεις Μειωμένες εκκρίσεις
  Σεξουαλική επιθυμία Έλλειψη σεξουαλικής επιθυμίας
Ορμόνες Oxytocin Αδρεναλίνη
  Εξέλιξη τοκετού Αναστολή τοκετού
Τράχηλος Διαστέλλεται Παραμένει κλειστός

 

Τυπικά κατά τον τοκετό, αν μπορέσουμε να υποστηρίξουμε την πληρέστερη αναπνοή μιας γυναίκας, θα βιώσει τις συσπάσεις της λιγότερο επώδυνες και με λιγότερο άγχος, θα νιώθει πιο ενεργητική και πιο ικανή να ανταπεξέλθει στις φυσικές απαιτήσεις της γέννας και, ίσως το σημαντικότερο απ' όλα, θα αρχίσει να νιώθει ορισμένες από τις ενστικτώδεις αντιδράσεις του τοκετού που διευκολύνουν τη κάθοδο και έξοδο του μωρού της. Οι γυναίκες που ακόμη διαθέτουν την ικανότητα να αφήνονται σε αυτές τις αντιδράσεις, που γεννούν ενεργά, ακολουθώντας τις έμφυτες παρορμήσεις τους, βιώνουν πολύ πιο ευχάριστους τοκετούς, νιώθουν μια υπέροχη αίσθηση δύναμης και πραγμάτωσης μέσα τους καθώς γεννούν και τείνουν να έχουν συντομότερο και πιο ανώδυνο τοκετό από αυτές που δεν νιώθουν αυτές τις ενστικτώδεις αντιδράσεις. Η οργονοθεραπευτική προετοιμασία μπορεί να βοηθήσει τις γυναίκες να βελτιώσουν αυτή την επαφή με την εσωτερική τους δύναμη να γεννήσουν. Δεν χρειάζεται να νιώθει ενοχές από αυτά τα λόγια μια γυναίκα που τα παιδικά της χρόνια την οδήγησαν στο να θωρακιστεί τόσο βαριά που δε νιώθει αυτές τις αντιδράσεις. Πρόκειται για μια τραγική απώλεια της φυσιολογικής της αυτονομίας, αλλά η οργονοθεραπευτική προετοιμασία για τη γέννα ίσως μπορεί να βοηθήσει να ξαναδημιουργηθεί η επαφή με κάποιες από αυτές τις αντιδράσεις, ενώ η οργονοθεραπευτική υποστήριξη κατά τη διάρκεια του τοκετού ίσως μπορεί να βοηθήσει στη διατήρηση αυτής της επαφής. Μόνο μια πιο εκτεταμένη έρευνα θα μπορέσει να επιβεβαιώσει ή να απορρίψει αυτή την ελπίδα. Υπό το φως της μέχρι τώρα εμπειρίας μου, φαίνεται ότι η οργονοθεραπευτική υποστήριξη κατά τον τοκετό μπορεί να βοηθήσει τον τοκετό μιας γυναίκας να οδηγηθεί προς τα αριστερά στην ακόλουθη κλίμακα. Με κάποιου βαθμού μακρόχρονη οργονοθεραπευτική προετοιμασία αυτή η βελτίωση στο αποτέλεσμα και την εμπειρία της, θα πρέπει να είναι ακόμη μεγαλύτερη.

 

Φυσιολογικός <---> Αναλγησία <---> Επισκληρίδιο <---> Λαβίδες, Βεντούζες <---> Καισαρική Τομή

 

Κινητοποιώντας την αναπνοή σε μια γυναίκα προχωρημένης εγκυμοσύνης που δεν βρίσκεται σε τοκετό, συνήθως βλέπουμε μια αύξηση στη συχνότητα των συσπάσεων Braxton Hicks. Έχω δει αυτή την αντίδραση επανειλημμένα, σε πολλές γυναίκες με τις οποίες έχω δουλέψει είτε ατομικά είτε σε workshops για μέλλοντες γονείς. Αυτό υποδεικνύει ότι ίσως θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί η οργονοθεραπεία σαν μια ασφαλή και μη επεμβατική μέθοδο πρόκλησης τοκετού όταν αυτός δεν αρχίζει αυθόρμητα. Θα χρειαστεί προσεκτική και συστηματική προετοιμασία και έρευνα για να ελεγχθεί αυτή η ελπίδα.

 

Σε μια ομάδα οργονοθεραπευτικής προετοιμασίας, οι γυναίκες εξοικειώνονται με τη δική τους θωράκιση και τους τρόπους με τους οποίους περιορίζουν την αναπνοή και τις φυσικές φυσιολογικές αντιδράσεις τους. Έτσι, είναι δυνατό στη συνέχεια να εκπαιδευτούν οι συνοδοί τους σε απλές τεχνικές που μπορούν να χρησιμοποιήσουν με τη συγκεκριμένη γυναίκα ώστε να της υπενθυμίζει τι κάνει για να αναστείλει τον εαυτό της κατά τον τοκετό και να τη βοηθήσει να πιάσει επαφή με τον εαυτό της και την αυθόρμητη φυσιολογία της.

 

Ο πίνακας που προηγήθηκε (με βάση τον πίνακα του Ράιχ από τη Λειτουργία του Οργασμού), δείχνει πως οι λειτουργίες του αυτόνομου νευρικού συστήματος επηρεάζονται από την αντίθετη διέγερση των δύο πλευρών, της συμπαθητικής και της παρασυμπαθητικής. Μια επίδραση της θωράκισης είναι ότι η φυσιολογία του ατόμου πιέζεται μόνιμα προς τη μία ή την άλλη κατεύθυνση, ανάλογα με την προσωπική συναισθηματική ιστορία. Στους περισσότερους ανθρώπους αυτή η διέγερση είναι προς την κατεύθυνση της συμπαθητικής πλευράς, κάτι που όπως μπορούμε να δούμε από τον πίνακα, σημαίνει αναστολή του τοκετού.

 

Κάθε έμπειρος και παρατηρητικός μαιευτήρας θα επιβεβαιώσει αυτόν τον ισχυρισμό. Μια γυναίκα που νιώθει ανήσυχη, χωρίς υποστήριξη και θλιμμένη κατά τον τοκετό, θα έχει πιο αργή εξέλιξη και πιο επώδυνη εμπειρία από μια γυναίκα που νιώθει χαλαρή, καλά υποστηριζόμενη και ασφαλή. Η φυσιολογική αντίδραση του αυτόνομου νευρικού συστήματος στον τοκετό εξηγεί τα φαινομενικά μυστήρια ευρήματα επανειλημμένων ερευνών που δείχνουν τη θετική επίδραση της συνεχούς προσωπικής φροντίδας από μια μαία ή τη συνεχή υποστήριξη από μια βοηθό μητρότητας ή συνοδό κατά τον τοκετό. Μπορεί επίσης να εξηγήσει τις μεγάλες διαφορές μεταξύ των αποτελεσμάτων των γυναικών στη γέννα.

 

Η χρήση του Οργονοσυσσωρευτή στην Εγκυμοσύνη.

 

Αν και είναι σχεδόν άγνωστος σε αυτή τη χώρα, ο οργονοσυσσωρευτής είναι μια δοκιμασμένη θεραπευτική βοήθεια που έχει να παίξει έναν θετικό ρόλο στην οργονομική φροντίδα μητρότητας. Τα θετικά αποτελέσματα του συσσωρευτή στην φυσιολογία έχουν ελεγχθεί, μεταξύ άλλων, με διπλά-τυφλά τεστ από τους Γερμανούς ερευνητές Gebauer και Muschenich. Η επίδρασή του στην βλαστικότητα των σπόρων έχει επανειλημμένα επιβεβαιωθεί από πολλούς ερευνητές. Η θετική επίδραση του συσσωρευτή σε πολλές διαφορετικές ασθένειες και ιστορίες τραυματισμών έχει εξιστορηθεί, μεταξύ άλλων, σε ορισμένες περιπτώσεις με ιδιαίτερα δραματικό τρόπο, από τον Dr. Γιώργο Κάβουρα, Γερμανό γιατρό που χρησιμοποιεί τον συσσωρευτή εκτεταμένα στην πρακτική του.

 

Σε γενικές γραμμές ο συσσωρευτής ενισχύει όλες τις φυσικές θεραπευτικές και βλαστικές διαδικασίες στο σώμα και έτσι θα πρέπει να έχει θετική επίδραση στη ζωτικότητα κάθε μωρού που εκτίθεται στην επιπλέον οργονοενέργεια μέσω της χρήσης του συσσωρευτή κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης από τη μητέρα.

 

Πάνω στη “Φυσική Γέννα” και την ανακούφιση από τον πόνο στον τοκετό.

 

Ακούμε την έκφραση “φυσική γέννα” συχνά στις κουβέντες για τον τοκετό, τις ελπίδες και τις προσδοκίες των γυναικών, τα διαφορετικά στυλ των μαιών και λοιπά. Η έκφραση έχει πολλές διαφορετικές σημασίες. Άκουσα κάποτε μια γυναίκα σε μια συνάντηση ατόμων αφοσιωμένων στη φυσική και εναλλακτική φροντίδα υγείας, να αναφέρεται σε αυτό που αποκαλούσε φυσικό τοκετό. Είπε ότι ήταν ένα απόλυτο μαρτύριο. Εννοούσε τη γέννα χωρίς καμιά κύρια φαρμακευτική ανακούφιση από τον πόνο και συγκεκριμένα χωρίς τη χρήση επισκληρίδιου αναισθησίας. Έχω ακούσει πολλές γυναίκες στη μονάδα μητρότητας που δούλευα να αναφέρονται στο να “γεννήσουν φυσικά”, εννοώντας τον κολπικό τοκετό σε αντίθεση με την καισαρική τομή.

 

Θα ήθελα να προτείνω μια πολύ πιο συγκεκριμένη έννοια για τη φράση και να ανακτήσω το αληθινό της νόημα. Πιστεύω ότι υπάρχουν δύο κύριες σημασίες της έκφρασης, αυτό που θα λέγαμε πρωταρχική φυσική γέννα και δευτερογενής φυσική γέννα. Θα ξεκινήσω με τη δεύτερη, καθώς σπάνια βλέπουμε μια πρωταρχική φυσική γέννα στο υπάρχον περιβάλλον και με όλες σχεδόν τις γυναίκες να φέρουν ένα σημαντικό ποσοστό θωράκισης, με τις αρνητικές της επιδράσεις στην εμπειρία του τοκετού.

 

Με τη δευτερογενή φυσική γέννα εννοώ μια γέννα που λαμβάνει χώρα χωρίς καμία αδικαιολόγητη στεναχώρια για τη μητέρα, όπου δεν υπάρχει απολύτως καμία ιατρική παρέμβαση όπως η χρήση Syntocinon ή η ορμονική πρόκληση τοκετού και οπωσδήποτε χωρίς επισκληρίδιο αναισθησία. Επίσης δεν πρέπει να υπάρχει καμία παρέμβαση από το μαιευτικό προσωπικό, όπως η απαίτηση να πάρει μια συγκεκριμένη θέση ή να σπρώξει με κάποιο συγκεκριμένο τρόπο. Με άλλα λόγια, η γυναίκα θα πρέπει να ακολουθεί τα ένστικτά της και τις αντιδράσεις της, εφόσον είναι ικανή να το κάνει, και η μαία να την υποστηρίζει όσο περισσότερο γίνεται σε αυτό. Μια γυναίκα που βιώνει έναν τέτοιο τοκετό, σχεδόν σίγουρα θα πει ότι είχε έναν φυσικό τοκετό και στα πλαίσια της δευτερογενούς έννοιας, θα έχει δίκιο. Στις υπάρχουσες συνθήκες μια τέτοια γέννα είναι ένα μεγάλο επίτευγμα τόσο για τη μητέρα όσο και για τη μαία.

 

Ωστόσο, όταν οι άνθρωποι αναφέρονται σε μια τέτοια γέννα, ξεχνούν τι συμβαίνει φυσιολογικά / συναισθηματικά στη μητέρα και αγνοούν αν υπάρχει κάποια αναστάτωση του φυσικού κύκλου της γέννας που προκαλείται από τη θωράκιση. (Είναι επίσης πιθανό να υπάρχουν ανεπαίσθητες διαταραχές στην διαδικασία του τοκετού από τη θωράκιση της μαίας και την ανικανότητά της να αντέξει τις ισχυρές κινήσεις της ενέργειας κατά τη διάρκεια ενός αδιατάρακτου τοκετού.) Σχεδόν όλοι στον πολιτισμό μας, έχουν μια βαθιά ανησυχία, για να μη πω φόβο, στη θέα της ανεμπόδιστης παράδοσης στις ακούσιες κινήσεις μιας γυναίκας κατά τον τοκετό. Αυτή η ανησυχία, τόσο από την ίδια τη γυναίκα όσο και από αυτούς που τη φροντίζουν, επηρεάζει τη διαδικασία του τοκετού. Για να προκύψει μια πρωταρχική φυσική γέννα, πρέπει να μην έχουμε καμία διαταραχή από οποιαδήποτε πλευρά, κάτι πραγματικά σπάνιο στις μέρες μας. Ελπίζω η οργονοθεραπευτική προετοιμασία για μια φυσική γέννα και η οργονοθεραπευτική υποστήριξη κατά τον τοκετό να βοηθήσει ώστε περισσότερες γυναίκες να βιώσουν την εμπειρία του τοκετού όσο γίνεται πιο κοντά προς την εμπειρία της πρωταρχικής φυσικής γέννας.